विद्यालय आयुर्वेद स्वास्थ्य तथा योग शिक्षा कार्यक्रम (२०८२ असार ३ गते मंगलबार)

नेपालको भेरीगंगा, कर्णाली प्रदेशमा आयोजित विद्यालय आयुर्वेद स्वास्थ्य तथा योग शिक्षा कार्यक्रमको प्रतिवेदन

प्रतिवेदन: विद्यालय आयुर्वेद स्वास्थ्य तथा योग शिक्षा कार्यक्रम

शीर्षक: स्वस्थ जीवनशैलीका लागि आयुर्वेद र योगको महत्त्व: भेरीगंगाको पहल

मिति: २०८२ असार ०३ गते (सन् २०२५ जुन १६)

स्थान: नेपाल राष्ट्रिय आधारभूत विद्यालय, घारिवन, भेरीगंगा नगरपालिका वडा नं. ६, सुर्खेत, कर्णाली प्रदेश।

आयोजक: भेरीगंगा नगरपालिका, आयुर्वेद शाखा।

 कार्यक्रमको उद्देश्य:

भेरीगंगा नगरपालिकाको आयुर्वेद शाखाद्वारा आयोजित यस वार्षिक विद्यालय कार्यक्रमको मुख्य उद्देश्य विद्यार्थी तथा विद्यालय कर्मचारीहरूलाई प्राचीन आयुर्वेदिक सिद्धान्त र योगका अभ्यासहरूबारे जानकारी गराई उनीहरूको शारीरिक तथा मानसिक स्वास्थ्य प्रवर्द्धन गर्नु थियो। यस कार्यक्रमले विद्यार्थीहरूमा सानैदेखि स्वस्थ जीवनशैली अपनाउने चेतना अभिवृद्धि गर्ने लक्ष्य राखेको थियो।

कार्यक्रमको सारांश:

मिति २०८२ असार ०३ गतेका दिन भेरीगंगा नगरपालिका आयुर्वेद शाखाले भेरीगंगा नगरपालिका वडा नं. ६, घारिवन स्थित नेपाल राष्ट्रिय आधारभूत विद्यालयमा "आयुर्वेद स्वास्थ्य तथा योग शिक्षा" कार्यक्रम सफलतापूर्वक सम्पन्न गर्यो। यस कार्यक्रममा विद्यालयका शिक्षक-शिक्षिका, कर्मचारी र विद्यार्थीहरूको उत्साहजनक सहभागिता रहेको थियो।

कार्यक्रमको सुरुवातमा, आयुर्वेद शाखाका प्रतिनिधिहरूले आयुर्वेदको परिचय, यसको महत्त्व र दैनिक जीवनमा यसलाई कसरी प्रयोग गर्न सकिन्छ भन्नेबारे विस्तृत जानकारी दिएका थिए। योगका विभिन्न आसनहरू, तिनीहरूका फाइदाहरू र मानसिक शान्तिका लागि ध्यानका प्रविधिहरूबारे पनि व्यावहारिक रूपमा सिकाइएको थियो।

कार्यक्रमलाई थप प्रभावकारी बनाउनका लागि आधुनिक प्रविधिको प्रयोग गरिएको थियो। प्रोजेक्टरमार्फत आकर्षक स्लाइडहरू प्रस्तुत गरिएका थिए, जहाँ आयुर्वेद र योगसम्बन्धी सचित्र जानकारीहरू समावेश गरिएको थियो। सहभागी विद्यार्थीहरू भुइँमा आरामदायी तरिकाले बसेर ध्यानपूर्वक प्रस्तुति हेरिरहेको तस्बिरहरूमा स्पष्ट देखिन्छ। एक महिला प्रशिक्षकले प्रोजेक्टर सञ्चालन गरिरहेको दृश्यले कार्यक्रममा ज्ञानको आदानप्रदानका लागि सक्रिय वातावरण रहेको पुष्टि गर्छ। कार्यक्रमको अन्त्यमा, सहभागी सबै विद्यार्थी, शिक्षक र आयुर्वेद शाखाका प्रतिनिधिहरूले कार्यक्रमको ब्यानर (जसमा 'भेरीगंगा न.पा. आयुर्वेद शाखाको वार्षिक स्कुल कार्यक्रम' र 'विद्यालय आयुर्वेद स्वास्थ्य तथा योग शिक्षा' लेखिएको छ) सहित सामूहिक तस्बिर खिचेका थिए। यसले कार्यक्रमको सफलता र सहभागीहरूको खुसीलाई प्रतिविम्बित गर्दछ।

कार्यक्रमका केहि तस्बिरहरु:

 

सहभागीहरू:

नेपाल राष्ट्रिय आधारभूत विद्यालय, घारिवनका शिक्षक तथा कर्मचारीहरू:

• श्री दुर्गा बहादुर घर्ती (शिक्षक)
• श्री विर्मा खत्री (वली) (शिक्षक)
• श्री चन्द्रकला खड्का (शिक्षक)
• श्री धनमाय घर्ती (शिक्षक)
• श्री यसुदा घर्ती (कार्यालय सहयोगी)

भेरीगंगा नगरपालिका आयुर्वेद शाखाका विशेषज्ञ तथा कर्मचारीहरू:

• व. वैदे. श्री यमुना बुढाथोकी मैनतडा (आयुर्वेद वैद्य)
• का.स. श्री टेक बहादुर रोकाय मैनतडा (कार्यालय सहयोगी, आयुर्वेद शाखा)

विद्यार्थी सहभागीहरू:

कार्यक्रममा कक्षा ७ र ८ का कुल ३२ जना विद्यार्थीहरूले सक्रिय रूपमा सहभागिता जनाएका थिए। उनीहरूको नाम निम्नअनुसार छ:

क्र.सं.	विद्यार्थीको नामथर	कक्षा	क्र.सं.	विद्यार्थीको नामथर	कक्षा
1	निजन घर्ती मगर	7	17	शिशिर बुढा मगर	8
2	निशान खत्री	7	18	भरत देवकोटा	8
3	बसन्त बिष्ट	7	19	राजन खड्का	7
4	मिलन नेपाली	8	20	यज्ञ विक	8
5	लक्ष्मी बुढाथोकी	8	21	विमल घर्ती मगर	7
6	प्रभास डाँगी	7	22	पवित्रा खड्का	8
7	नविन परियार	7	23	अस्मिता पुन	8
8	युवराज खड्का	7	24	पुजा मगर	8
9	ललित वली	7	25	विनिता खत्री	8
10	टेकेन्द्र वली	7	26	हर्सिला बुढा मगर	7
11	दिलीप वि.क.	7	27	विजय वली	7
12	आशिष पुन मगर	7	28	रश्मी थापा	8
13	इश्वर वली	8	29	गंगा बुढा मगर	7
14	कृष्ण वली	8	30	कमला योगी	7
15	महादेव डाँगी	8	31	पार्वती चन्द	७
16	यमराज वि.क	8	32	पार्वती सुनार	७

निष्कर्ष तथा सिफारिस:

भेरीगंगा नगरपालिका आयुर्वेद शाखाद्वारा आयोजित यो "आयुर्वेद स्वास्थ्य तथा योग शिक्षा" कार्यक्रम अत्यन्तै सफल र प्रभावकारी रह्यो। यसले विद्यार्थीहरूमा स्वस्थ जीवनशैली, प्राकृतिक उपचार पद्धति र मानसिक सन्तुलनका लागि योगको महत्त्वबारे महत्वपूर्ण चेतना फैलाउन मद्दत गरेको छ। भविष्यमा यस्ता कार्यक्रमहरूलाई अझ व्यापक बनाउँदै अन्य विद्यालयहरूमा पनि सञ्चालन गर्न सकेमा समुदायमा समग्र स्वास्थ्य चेतना अभिवृद्धि हुने देखिन्छ। यसका लागि स्थानीय सरकार, स्वास्थ्य संस्थाहरू र विद्यालयहरूबीचको समन्वय अझ मजबुत बनाउनुपर्ने आवश्यकता छ।

......................... प्रतिवेदन तयार गर्ने शिक्षक श्री दुर्ग बहादुर घर्ती

..................................... प्रमाणित गर्ने प्रधानाध्यापक श्री शिवजंग वली